Home લેખ શા માટે કન્યાદાન કરવામાં આવે છે? ભગવાન શ્રી કૃષ્ણએ બલરામને તેનું મહત્વ...

શા માટે કન્યાદાન કરવામાં આવે છે? ભગવાન શ્રી કૃષ્ણએ બલરામને તેનું મહત્વ જણાવ્યું હતું, જાણો ક્ન્યાદાનનું મહત્વ…

982

હિન્દુ શાસ્ત્રોમાં, કન્યાદાનને મહાદાન કહેવામાં આવ્યું છે, તેથી જ લગ્ન સમારોહમાં કન્યાદાન એ સૌથી મહત્વની ધાર્મિક વિધિ છે. એક પિતા માટે આ તેમના જીવનનો સૌથી મુશ્કેલ સમય માનવામાં આવે છે, જ્યારે તે તેની પુત્રીનો હાથ તેના જીવનસાથીને આપે છે.

એવું માનવામાં આવે છે કે, અમુક લોકોને જ કન્યા દાન આપવાનો લહાવો મળે છે. આ કિસ્સામાં કન્યાદાનનો સાચો અર્થ સમજવો જરૂરી છે. જે ખુદ ભગવાન શ્રીકૃષ્ણે મહાભારતમાં કહ્યું છે. તો ચાલો જાણીએ કન્યાદાન સાથે જોડાયેલી કેટલીક મહત્વપૂર્ણ બાબતો.

તેમ છતાં એમ કહેવામાં આવે છે કે કન્યાદાન પછી પિતાનું જીવન સફળ બને છે, પરંતુ મહાભારત દરમિયાન શ્રી કૃષ્ણે કન્યાદાનની સંપૂર્ણ વ્યાખ્યા આપી છે. ખરેખર, ભગવાન અર્જુન અને સુભદ્રાના લગ્ન સમયે આ બોલ્યા હતા.

પહેલાના સમયમાં ગંધર્વ લગ્ન કરાવતા હતા, જેમાં છોકરા અને છોકરી તેમની સ્વતંત્ર ઇચ્છા પ્રમાણે ભગવાન સાથે લગ્ન કરતા હતા. તેવી જ રીતે અર્જુન અને સુભદ્રાના લગ્ન પણ ગાંધર્વ લગ્ન હતા, જે શ્રીકૃષ્ણ દ્વારા કરવામાં આવ્યા હતા.

તે જ સમયે, શ્રી કૃષ્ણના મોટા ભાઈ બલરામએ આ લગ્નનો વિરોધ કર્યો હતો અને શ્રી કૃષ્ણને કહ્યું હતું કે, જેમાં લગ્નમાં કન્યાદાન ન થાય, તે લગ્ન પૂર્ણ થતા નથી. આના પર કૃષ્ણે કહ્યું હતું કે, “પ્રદાન મપ્પી કન્યા: પશુવત કો નુમન્યતે?” એટલે કે પ્રાણીની જેમ કન્યાદાનને કોણ સમર્થન આપે છે?

પ્રાચીન ધર્મશાસ્ત્રમાં પણ ઘણા સ્થળોએ કન્યાદાનનો વિરોધ કરવામાં આવ્યો છે. તે જ રીતે, આધુનિક ભારતમાં બંધારણ અને કાયદા દ્વારા પણ કન્યાદાનની મંજૂરી આપ્યા વિના કોર્ટ લગ્નને માન્યતા આપે છે.

કન્યાદાનનો સાચો અર્થ :-

1. કન્યાદાનનો અર્થ એ છે કે છોકરીની આપ-લે કરવામાં આવે છે અને છોકરીનું દાન કરવું. જ્યારે લગ્નનો સમારોહ થાય છે ત્યારે પિતા કહે છે કે આજ સુધી મેં મારી પુત્રીનું પાલન કર્યું છે અને આજથી હું તમને જવાબદારી સોંપીશ. આનો અર્થ એ નથી કે હવેથી દીકરી પર પિતાનો કોઈ અધિકાર નથી.

2. તમે જે કમાવો છો તેના માટે દાન કરવામાં આવે છે. પરંતુ પુત્રી એ ઈશ્વરે આપેલી વારસો છે જે અમૂલ્ય છે. એટલે કે, તમે જે કમા્યું નથી તે દાન કરી શકાતું નથી.

3. લગ્ન સમયે સાત ફેરા સૌથી મહત્ત્વના હોતા નથી, કારણ કે જો લગ્ન હોય અને સાત ફેરા ન હોય તો લગ્ન પૂર્ણ માનવામાં આવતા નથી. આ જ કારણ છે કે જ્યારે લગ્નમાં છૂટાછેડા લેવાની વાત આવે છે ત્યારે કોર્ટ પણ કન્યાદાન વિશે નહીં પણ સાત ફેરા વિષે પૂછે છે.

જાણો કન્યાદાનની પરંપરા ક્યાંથી શરૂ થઈ :-

પૌરાણિક કથા અનુસાર, દક્ષ પ્રજાપતિએ પોતાની દીકરીઓના લગ્ન સમયે પહેલી વાર કન્યાદાન કર્યું હતું. ચાલો અમે તમને જણાવી દઈએ કે તમામ 27 નક્ષત્રોને દક્ષ પ્રજાપતિની પુત્રી કહેવામાં આવી છે, જેના લગ્ન ચંદ્ર સાથે થયા હતા. દક્ષે સૌ પ્રથમ તેમની પુત્રીનું કન્યાદાન કર્યું હતું જેથી વિશ્વ આગળ વધે.